Lerende organisaties

Verleg de grenzen van het mogelijke door feedback en communicatie te versterken.

In een open organisatiecultuur stroomt kennis vrij rond en werken mensen soepel samen om flexibel en innovatief te reageren op kansen en tegenslagen. Het vestigen van vertrouwen en het afbreken van verkokering zijn cruciale voorwaarden om duurzame verbeteringen te realiseren.

Kennis kun je niet vastpakken, het is iets dat in en tussen mensen gebeurt. In kennisintensieve organisaties loopt het belangrijkste bedrijfsbezit, kennis, elke avond de deur uit.

Managen van kennis en het lerend vermogen van organisaties vereist de goede mix tussen 'zachte' cultuuraspecten en 'harde' technologie facilitering. Het ontdekken en delen van kennis kan alleen floreren in een klimaat van openheid en vertrouwen, in een omgeving die creativiteit waardeert en het nemen van risico's niet afstraft. Informatie- en communicatietechnologie is daarnaast onmisbaar om kennisintensieve activiteiten te ondersteunen.

Kennisprocessen in organisaties vormen een kringloop die systematisch ondersteund kan worden: de SECI kenniskringloop.

SECI diagram

SECI kenniskringloop

De kringloop begint in de toestand van geinternaliseerde kennis: door jarenlange ervaring in het oplossen van specifieke problemen, beschikken kenniswerkers over stille kennis: ze weten dingen die niet goed uit te leggen zijn.

Kennis stroomt vervolgens in vier fasen door een organisatie:

Socialisatie
Samenwerkende collega's voeren gesprekken, waarin gezocht wordt naar woorden om gezamenlijke stille kennis te articuleren. Specialisten onder elkaar, die vaak aan een half woord genoeg hebben om elkaar te begrijpen.
Externalisatie
Reflectie en analyse maken het mogelijk, stille kennis expliciet te verwoorden, op te schrijven en te publiceren. Reacties van anderen maken het mogelijk gezamenlijk een body of knowledge op te bouwen. De kennis is nu expliciet.
Combinatie
Door verschillende kennisbronnen te combineren en te interpreteren op een manier die nieuwe betekenissen onthult, ontstaat nieuwe kennis in een creatieve synthese.
Internalisatie
Individuen maken zich de nieuwe kennis eigen en passen deze toe in hun werksituatie. De cyclus begint dan opnieuw.

In elke fase van de cyclus, wordt kennis gedeeld en nieuwe kennis ontdekt.

Kennismanagementsystemen, attitudes en werkprocessen moeten gezamenlijk geoptimaliseerd worden, om kennisstomen te ondersteunen en het lerend vermogen van organisaties te versterken.